Puszcza Knyszyńska

Puszcza Knyszyńska to ogromny teren leśny na Wysoczyźnie Białostockiej o powierzchni ok. 1050 km² (drugi pod względem wielkości obszar puszczański zaraz po Puszczy Białowieskiej). Przez teren Puszczy przepływa rzeka Supraśl wraz z dopływem Sokołdą. Bogactwo świata zwierzęcego i roślinnego świadczy o jej niepowtarzalnym charakterze.

Na terenie Puszczy Knyszyńskiej stwierdzono występowanie 23 zespołów leśnych i zaroślowych. Najczęściej występujące to: bór iglasty świeży, bór mieszany wielogatunkowy i bór sosnowy świeży. W drzewostanie dominują sosna i świerk. Inne występujące często gatunki to brzoza, olsza i dąb.

Puszcza stanowi ostoję zwierzyny. Obok łosia, jelenia, sarny, dzika, borsuka, bobra, występują w niej rzadkie gatunki, takie jak: ryś, wilk i żubr. Od 1974 r. w Puszczy Knyszyńskiej znajduje się Ostoja Żubra.

Puszczańskie stado liczy obecnie aż 121 żubrów, które żyją na wolności i jest to jeden z nielicznych przykładów stada wolnościowego w Polsce. W Puszczy Knyszyńskiej żubry występują na terenach nadleśnictw Krynki i Waliły. Zdecydowanie łatwiej spotkać je zimą, kiedy wychodzą z lasu na tereny otwarte. Ten piękny ssak stał się trwałym elementem fauny Puszczy Knyszyńskiej.

Na obszarze Puszczy występuje również co najmniej 38 gatunków lęgowych ptaków. Dziewięć gatunków występuje w ilości pozwalającej uznać ten teren za ostoję o znaczeniu międzynarodowym Natura 2000. Są to: bocian czarny, trzmielojad, orlik krzykliwy, jarząbek, cietrzew, dzięcioł czarny, dzięcioł białogrzbiety, dzięcioł trójpalczasty i muchołówka mała.

HISTORIA POWSTANIA PUSZCZY

Przez długie wieki głównym bogactwem lasów puszczańskich była zwierzyna łowna i produkty bartnictwa. W XIX i połowie XX wieku wraz ze wzmożoną eksploatacją lasów pojawiła się konieczność prowadzenia gospodarki leśnej opartej między innymi na sztucznych zalesieniach. Okupacyjne wojska niemieckie prowadziły wyrąb lasów na dużą skalę. W puszczańskich miejscowościach zbudowano wiele tartaków i poprowadzono sieć kolejek leśnych przeznaczonych do wywozu drewna. Szacuje się, że w latach 1915-1918 wycięto ponad 10 tys. hektarów lasu – starych i wartościowych fragmentów puszczy. Również po odzyskaniu niepodległości prowadzono intensywną eksploatację drewna. Doprowadziło to do zubożenia lasu pod względem przyrodniczym. Na szczęście w Puszczy Knyszyńskiej pozostało wiele fragmentów lasu mało przekształconych przez człowieka, co czyni ją bardzo cenną pod względem przyrodniczym.

Lata siedemdziesiąte i osiemdziesiąte XX wieku to przełom w podejściu do lasu i jego funkcji. Zwrócono większą uwagę na biologiczne bogactwo lasu oraz jego ekologiczną i społeczną rolę. Zrezygnowano lub ograniczono powierzchnię zrębów zupełnych na rzecz innych form pozyskania drewna. Dla wielu gatunków podniesiono wiek rębności, tzn. minimalny wiek drzewostanów, które można wyciąć. Położono też nacisk na ochronę przyrody: tworzenie rezerwatów przyrody, stref ochronnych wokół gniazd ptaków drapieżnych, wyznaczanie pomników przyrody, lasów wodochronnych, drzewostanów nasiennych i innych. Wszystkie te działania zmierzają do przebudowy drzewostanów i powodują, że Puszcza staje się coraz starsza.

W 1988 r. na terenie Puszczy Knyszyńskiej utworzono Park Krajobrazowy.

Park Krajobrazowy Puszczy Knyszyńskiej (PKPK) im. prof. Witolda Sławińskiego, biologa i krajoznawcy obejmuje obszar lasów i dolin rzecznych o powierzchni 74 447 ha (745 km²). Wokół Parku utworzono strefę ochronną, tzw. „otulinę”, o powierzchni 52 255 ha. PKPK należy do największych parków w Polsce - wraz z otuliną liczy ponad 126 tys. ha. Jest to Park typowo leśny. Lasy i zadrzewienia zajmują 85% jego powierzchni. Pozostałe 15% to łąki, pola i wody.

Celem Parku jest ochrona i zachowanie zasobów przyrodniczych, walorów kulturowych i historycznych Puszczy Knyszyńskiej, a także stworzenie warunków do prowadzenia działalności naukowej i dydaktycznej oraz rozwijanie turystyki kwalifikowanej i wypoczynku.

facebook
Urząd Miejski w Wasilkowie